De 9 ministers van Volksgezondheid hebben op 24 juni in de IMC (Interministeriële Conferentie) overeenstemming bereikt over de hoofdprincipes van de hervorming van het ziekenhuislandschap. Veel vragen blijven echter nog onbeantwoord.
Na bestudering van de adviezen van de betrokken adviesorganen hebben de 9 ministers die lid zijn van de IMC Volksgezondheid een gemeenschappelijk voorstel goedgekeurd.
Ze bevestigen het rapport van de experts, die aanbevelen om het ziekenhuislandschap te structureren rond vier types ziekenhuissites (RAZ, DZ, ZIZ en UZ), elk met hun eigen specificiteiten en doelstellingen.
De consensus die door de ministers is aangenomen, is gebaseerd op:
- De noodzaak om het ziekenhuislandschap te hervormen om de toegankelijkheid, de kwaliteit en de financiële levensvatbaarheid van ons zorgstelsel te waarborgen en te bestendigen;
- De basis van twee fundamentele principes:
o Dichtbij als het kan, concentratie als het moet;
o Een (gedeeltelijke) oplossing bieden voor het tekort aan zorgpersoneel dat in een ziekenhuisomgeving wil werken.
De ministers voorzien ook een grondige hervorming die over tien jaar wordt uitgesmeerd, verdeeld in twee hoofdfasen, waartussen een evaluatie is gepland.
Niettemin versoepelen zij bepaalde door de experts voorgestelde criteria om waar nodig zo goed mogelijk rekening te houden met de nabijheid van zorg, ook in meer geïsoleerde en rurale gebieden. Een situatie die in verschillende zones in Wallonië voor problemen zorgde (het ziekenhuis van Marche, het ziekenhuis van Chimay…).
“De hervorming voorziet, naast de bestaande universitaire ziekenhuizen (UZ), in drie typen zorginstellingen die elk moeten voldoen aan specifieke normen op het niveau van de site:
- Regionaal algemeen ziekenhuis (RAZ)
- Dagziekenhuis (DZ)
- Ziekenhuis voor intermediaire zorg (ZIZ)
“Een groot aantal algemene ziekenhuizen, of hun verschillende sites, zal voldoen aan de criteria voor het verkrijgen van de erkenning als regionaal algemeen ziekenhuis (RAZ). Voor de sites die niet aan deze criteria voldoen, zullen verschillende opties mogelijk zijn: ze kunnen ofwel hun activiteiten versterken en consolideren (met name door het activiteitsvolume en het aantal bedden te verhogen) om de vereiste drempels te bereiken, ofwel instappen in een fusiedynamiek met een ander algemeen ziekenhuis om op termijn een RAZ op één enkele site te vormen, ofwel zich herconfigureren tot een dagziekenhuis (DZ) en/of een ziekenhuis voor intermediaire zorg (ZIZ), ofwel, indien van toepassing, hun activiteiten stopzetten”, zo valt te lezen in de nota.
De ministers benadrukken dat geen enkele ziekenhuissite zal worden gedwongen te sluiten. “Bepaalde sites met onvoldoende activiteit en een ontoereikend aantal bedden zullen zich moeten omvormen, bijvoorbeeld tot een dagziekenhuis – gericht op gespecialiseerde ambulante zorg en dagopnames – of tot een ziekenhuis voor intermediaire zorg – gericht op revalidatiezorg om patiënten te helpen hun autonomie te herwinnen of te versterken na een verblijf in het ziekenhuis.”
Dit principevoorstel zal worden overgemaakt aan hun respectieve regeringen. De hervorming zal in september na overleg definitief worden aangenomen.
Ter herinnering: de erkenning van elk van de ziekenhuissites valt onder de bevoegdheid van de deelstaten.
Legitieme vragen
De 9 ministers zijn van mening dat een aantal elementen van de hervorming van het ziekenhuislandschap nog verder moet worden gespecificeerd. Wat is het minimale zorgniveau dat een RAZ moet bieden? Hoe moet niet-geplande zorg in DZ worden beheerd? Wat verwachten we van de ZIZ's en wat is hun rol ten opzichte van de Vlaamse revalidatieziekenhuizen? “Deze vragen zullen de komende maanden eveneens worden verduidelijkt”, kondigt de IMC Volksgezondheid aan.
Ter herinnering: verschillende ziekenhuisfederaties hebben hun bezorgdheid geuit over het feit dat ziekenhuisactiviteiten buiten de ziekenhuizen zouden plaatsvinden, ten koste van de kwaliteit van de zorg en de evenwichtige spreiding van het medisch aanbod.
