Prof. dr. Jeoffrey Schouten is leverspecialist én gediplomeerd bier- en wijnsommelier. De arts van Vitaz verdedigt de nieuwe alcoholwaarschuwing van minister Frank Vandenbroucke, maar wil patiënten informeren zonder met het vingertje te wijzen. Zelf geniet hij nog af en toe van een goed glas wijn of een Orval.

Liever bewust genieten van een goed glas dan zomaar drinken wat er wordt aangeboden. Vanuit die gedachte volgde Jeoffrey Schouten tijdens zijn studententijd een opleiding tot wijnsommelier en later ook tot biersommelier. Die combinatie blijkt vandaag een troef in zijn spreekkamer. “Patiënten begrijpen dat ik zelf ook af en toe een glaasje drink. Daardoor zijn ze veel eerlijker over hun alcoholgebruik.”

Vooral de manier waarop een arts naar alcoholgebruik vraagt, vindt hij belangrijk. “Niet veroordelen, maar gewoon vragen hoeveel iemand precies drinkt.” Zo komt het gesprek gemakkelijker op gang en durven patiënten opener over hun alcoholgebruik te praten.

Schouten steunt de beslissing van minister Frank Vandenbroucke om het woord ‘misbruik’ uit de verplichte waarschuwing bij alcoholreclame te schrappen. Voortaan luidt die: “Alcohol schaadt de gezondheid.” Schouten: “Daar heeft Vandenbroucke absoluut gelijk in. Alcohol is een toxine met een cancerogene werking. De wetenschappelijke data zijn er nu eenmaal.”

Zelfs één glas alcohol per dag wordt bij vrouwen in verband gebracht met een verhoogd risico op borstkanker. Hij verwijst daarbij naar een grootschalige studie in The Lancet, waaruit blijkt dat het sterfterisico stijgt boven tien alcoholeenheden per week. “Een tripel bevat al ongeveer 2,5 eenheden. Met vier van die bieren per week zit iemand dus al aan die grens.”

Ook dagelijks alcoholgebruik raadt hij af. Alcoholvrije dagen helpen om minder te drinken. Of de alcohol uit bier, wijn of sterke drank komt, maakt geen verschil. De hoeveelheid alcohol is bepalend.

Meer inzetten op alcoholvrij
Voor de reactie van de Belgische Brouwers heeft hij weinig begrip. “Wat mij stoort, is dat ze blijven vasthouden aan de associatie tussen alcohol en gezelligheid. Geef toch gewoon toe dat alcohol schadelijk is en ga op zoek naar gezondere alternatieven.” Hij verwijst naar de frisdrankindustrie, die suikervrije alternatieven ontwikkelde. “Ook brouwers moeten nog meer investeren in de smaak en kwaliteit van alcoholvrije bieren.”

Dat alcoholvrij ook gezellig kan zijn, wilde hij zelf aantonen. In Vitaz organiseerde hij een degustatie van uitsluitend alcoholvrije bieren. De veertig plaatsen waren in een mum van tijd volzet. “Het was een heel gezellige avond. Precies dat wilden we aantonen: gezelligheid kan perfect zonder alcohol.”

Het initiatief past binnen het preventiebeleid van Vitaz, dat aangesloten is bij het zorgpad alcohol. Begin dit jaar trok een informatieavond in het ziekenhuis tweehonderd belangstellenden. “Veel mensen weten dat alcohol levercirrose kan veroorzaken, maar niet dat het ook het risico op borstkanker verhoogt. We hebben jarenlang onder professoren over alcohol gesproken. Nu moeten we naar de mensen toe.”

Ook strengere beperkingen op alcoholreclame krijgen zijn steun, vooral om jongeren te beschermen. Hij verwijst naar VAD-cijfers uit 2020: ongeveer 20% van de jongens tussen 13 en 18 jaar dronk wekelijks alcohol. Hun hersenen zijn nog in ontwikkeling en jongeren zijn gevoelig voor reclame. Vooral alcoholreclame door influencers op sociale media baart hem zorgen.

Zelf genieten van een goed glas
Dat de nieuwe waarschuwing bij sommigen als betuttelend kan overkomen, beseft de leverspecialist maar al te goed. Hij trekt een parallel met de strijd tegen tabak. “Twintig jaar geleden was een rookverbod in cafés en restaurants nog omstreden. Vandaag kunnen we ons nauwelijks voorstellen dat iemand naast ons aan tafel een sigaret opsteekt.”

Kan hij zelf nog onbevangen genieten van een goed glas wijn of een bijzonder bier? “Zeker. Een Orval of een Tripel d’Anvers kan ik best appreciëren. En als we in het weekend lekker gaan eten, drink ik graag een glas wijn. Maar ik probeer alcohol bewust in een gezonde levensstijl in te passen. Ik sport, eet gezond en let op mijn gewicht.”