In de Kamer klonk scherpe kritiek op het functioneren van het Belgische klachtrecht in de gezondheidszorg, naar aanleiding van de vele getuigenissen over grensoverschrijdend gedrag door een gynaecoloog in Tienen. 

Nawal Farih (cd&v) en Frieda Gijbels (N-VA) wezen minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (Vooruit) op de pijnlijke realiteit dat patiënten vaak niet weten waar ze terechtkunnen met klachten, en dat zelfs ziekenhuizen de weg naar de Federale Toezichtcommissie niet altijd vinden. Het gevolg was dat meldingen pas laat en massaal binnenkwamen, nadat één patiënt de weg naar een meldpunt had gevonden.

Farih onderstreepte dat de verhalen van vrouwen die tijdens hun zwangerschapstraject ongepaste ervaringen hadden, plaatsvervangende schaamte oproepen en dat de politiek beter moet doen om hen te beschermen. “Waarom werken we niet opnieuw met provinciale antennes, die veel dichter bij de ziekenhuizen en artsen staan, sneller signalen kunnen opvangen en sneller kunnen reageren, zodat we veel slagkrachtiger kunnen zijn in het belang van alle patiënten?”

Gijbels meent dat het klachtrecht in zijn huidige vorm “niet deugt”: de Toezichtcommissie is nauwelijks vindbaar, terwijl het Vlaamse meldpunt wél functioneerde. “Ik heb die commissie even gegoogeld en kwam terecht op een pagina die niet werkt.”

Volgens haar is een duidelijk meldpunt cruciaal en moet de modernisering van het klachtrecht, zoals voorzien in het regeerakkoord, eindelijk worden uitgevoerd. “Het zijn spijtig genoeg altijd enkelingen, een paar rotte appels die de boel verzieken voor de grote meerderheid van de zorgverstrekkers die het wel degelijk goed voor hebben met hun patiënten. We kunnen nog kilo’s wetteksten produceren en bladzijden regels bedenken en het hebben over de kwaliteit van de zorg en de patiëntenrechten. Dat heeft allemaal geen zin als de burger niet weet waar hij terechtkan wanneer hij iets heeft meegemaakt dat niet oké is en hij een klacht wil indienen over ons zorgsysteem.”

“Natuurlijk is iedereen onschuldig tot het tegendeel is bewezen en alles moet nog worden onderzocht.”

Groeiend aantal dossiers

Minister Vandenbroucke erkende de ernst van de situatie en noemde de feiten “walgelijk en schandelijk” indien bevestigd. “Ik vernam van mevrouw Demir (N-VA) dat het meldpunt nog overlegde met de betrokkene over de vraag of en hoe de klacht aan de Toezichtcommissie zou worden bezorgd. Dat proces liep nog. Mevrouw Demir heeft begin oktober het groeiend aantal dossiers, ook in de zorgsector, voor het eerst in algemene zin aangekaart via mijn beleidscel bij de administratie.”

Vandenbroucke gaf aan dat de Toezichtcommissie aanvankelijk geen meldingen had ontvangen en dat hij het dossier zelf onmiddellijk had doorgestuurd, zowel naar de commissie als naar de Orde der Artsen. Uit voorzorg werd de betrokken arts via een spoedprocedure geschorst, met een maximumtermijn van acht dagen zonder wederhoor, om de veiligheid van patiënten te garanderen. Die schorsing werd gisteren opgeheven door de Toezichtcommissie, maar met strenge voorwaarden. Alle betrokken instanties – Toezichtcommissie, Orde, meldpunten en parket – moeten nu grondig en snel onderzoek voeren. Tegelijk kondigde hij aan te willen investeren in een versterking van het klachtrecht en betere communicatie tussen administraties.

Nawal Farih (foto) pleitte voor een terugkeer naar de provinciale antennes, “want die werken en hebben altijd gewerkt. Voor cd&v blijft nabijheid cruciaal. Er zijn grenzen aan centraliseren.”

Frieda Gijbels riposteerde op het feit dat de Toezichtcommissie aanvankelijk geen meldingen had gekregen: “Het is niet moeilijk te begrijpen dat er geen meldingen waren bij de Federale Toezichtcommissie, want ze is onvindbaar.”

Lees ook : Gynaecoloog in opspraak : Toezichtscommissie heft schorsing op